0 212 652 15 44
Çalışma Saatlerimiz
Hafta İçi 09.00 - 18.00

Soykırım suçu, ilk kez 09.12.1948 tarihinde BM Genel Kurulu’nda kabul edilen Soykırımın Önlenmesi ve Cezalandırılması Sözleşmesi ile uluslararası hukuk alanında tanımlanmıştır. Soykırım suçu, 2002’den beri yürürlükte bulunan Uluslararası Ceza Mahkemesi Statüsü’nün 6. maddesinde ayrıntılı düzenlenmiştir. Türkiye, Statü’ye taraf olmasına rağmen Statü henüz Türkiye açısından yürürlükte değildir. Çünkü, Türkiye Statü’yü imzalamış, fakat iç hukukundaki onay prosedürünü henüz gerçekleştirmemiştir. Statü de 6. maddesinde soykırım suçunu tarif ederken Soykırımın Önlenmesi ve Cezalandırılması Sözleşmesi’ndeki tanımı dikkate almıştır .

Uluslararası Ceza Mahkemesi Statüsü’ndeki tanıma göre, soykırım suçu, ulusal, etnik, ırksal veya dinsel olmak üzere dört grup aleyhine işlenebilecek bir suçtur. Bu dört gruptan herhangi birini kısmen veya tamamen ortadan kaldırmak amacıyla işlenen aşağıdaki beş fiil soykırım suçunu oluşturur:

i) Gruba mensup olanların öldürülmesi suretiyle soykırım suçu (Statü md. 6/a);

ii) Grubun mensuplarına ciddi surette bedensel veya zihinsel zarar verilmesi suretiyle soykırım suçu (Statü md. 6/b);

iii) Grubun bütünüyle veya kısmen, fiziksel varlığını ortadan kaldıracağı hesaplanarak yaşam şartlarını kasten değiştirmek suretiyle soykırım suçu (Statü md. 6/c);

iv) Grup içinde doğumları engellemek amacıyla tedbirler almak suretiyle soykırım suçu (Statü md. 6/d);

v) Gruba mensup çocukları zorla bir başka gruba nakletmek suretiyle soykırım suçu (Statü md. 6/e).

Soykırım suçunun en önemli özelliği, ancak özel kastla işlenebilen bir suç olmasıdır . Soykırım suçunun oluşabilmesi için yukarıda açıkladığımız, suçun maddi unsurunu oluşturan beş fiilden herhangi birinin; ulusal, etnik, ırksal veya dinsel bir grubu kısmen veya tamamen yok etmek özel kastıyla işlenmesi gerekir.

Her türlü grup aleyhine işlenen suçlar soykırım suçunu oluşturmaz. Soykırım suçunun mağduru, ancak 6. maddede sayılan gruplar olabilir. Suçun mağduru olan gruplar maddede sınırlı olarak sayılmıştır. Yani, ulusal, etnik, ırksal veya dinsel bir gruplar dışındaki gruplar soykırım suçunun mağduru olamaz .

Soykırım suçunun faili herkes olabilir. Soykırım suçunu işleyen gerçek kişilerin asker veya sivil olması veya soykırıma uğrayan gruba mensup olmasının hiçbir önemi yoktur . Suç, sistematik bir devlet politikasının gereği olarak işlense bile kişi bakımından yetki başlığında işlediğimiz üzere devlet tüzel kişiliği bu suçtan dolayı yargılanmayacaktır. Ancak, suçun işlenmesine asli veya feri fail olarak katılan, kararları alan veya uygulayan devlet görevlileri soykırım suçundan yargılanabilecektir.

Soykırım suç*nun maddi unsurunu oluşturan beş fiil, mağdurların kimliği, failin kastı ve her fiilin yıkıcılığı açısından ortak özellikler arz etmektedirler.

Günümüzde ceza avukatı olarak çalışan hukukçuların işlenen soykırım suçunu dikkatle takip edip teknik açıklamalarla mahkemeye bildirmeleri suçun soruşturulması için oldukça önem arzetmektedir.


Avukat Baran Doğan Hukuk Bürosu

Paylaş
Read more!